Dr hab. Wanda Ciarkowska, psychofizjolog z Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego przeanalizowała dwa typy osobowości. Do tych typów zaliczają się osoby o chronotypie porannym, oraz wieczornym. Do pierwszej grupy zaliczają się ludzie wstąjący między godziną 6, a 7 i nie potrzebują do tego budzika. To ich ulubiona pora dnia. Do drugiej grupy zaś zaliczają się osoby, które kładą się spać po północy i jednocześnie później wstają. Powoduje to często zbyt krótki sen, aby organizm mógł wystaraczająco wypocząć. To z kolei jest niekorzystne dla naszego zdrowia.  Do swoich prac nad preferencjami czasu dobowego Ciarkowska musiała przebadać w Polsce około 10 tysięcy osób.

Z badań, które Ciarkowska przeprowadziła na osobach "wieczornych" wynika, że 85% badanych ocenia swój sen jako nieefektywny i 30% deklaruje, że pospałoby jeszcze o 3 godziny dłużej. Według Ciarkowskiej, chronotyp wieczorny jest znacznie mniej korzystny niż poranny. Osoby, które wolą położyć się późno, częściej zapadają na depresję i mają większy poziom lęku. Co więcej, osoby "wieczorne" częściej sięgają po różnego rodzaju używki, a także można wśród nich zaobserwować występowanie większej ilości problemów społecznych. Ciekawe jestjednak to, że u osób z chronotypem wieczornym zauważono lepsze wyniki w testach inteligencji. Jednak, jak zauważa Ciarkowska, nie jest to silna zależność. Naukowiec zaznacza, że z chronotypem wieczornym związany jest imprezowy tryb życia. Osoby o takich preferencjach najwięcej energii mają wtedy, kiedy reszta społeczeństwa odpoczywa. Dlatego też osoby "wieczorne" lepiej się czują w towarzystwie i więcej jest wśród nich ekstrawertyków.

Jak zaznacza Ciarkowska, chronotyp może ulegać zmianie w czasie życia. Warto zwrócić uwagę na to, jak preferencje dobowe zmieniają się z wiekiem."Wśród dzieci bardzo mało jest tych o chronotypie wieczornym" - co według Ciarkowskiej podyktowane jest wstawaniem rodziców do pracy. Bowiem dzieci niepracujących matek wstają później. Mamy ich nie spieszą się do pracy. Według badań, wśród amerykańskiej młodzieży w wieku 14-15 lat, aż 80% wstaje entuzjastycznie do szkoły. U osób zaledwie o rok starszych chronotyp ulega gwałtownej zmianie na wieczorny. Najwięcej jednak osób "wieczornych" jest wśród studentów. Może to być związane z biologicznymi uwarunkowaniami i zmianami zachodzącymi w organizmie podczas okresu dojrzewania. Ważną rolę może tu odgrywać wydzielanie hormonów płciowych. Niemniejszą pozycję zajmują tu czynniki psychospołeczne, zwłaszcza wpływ rówieśników i potrzeba demonstracji swojej niezależności poprzez samowolne ustalanie godzin spania. Im jednak jesteśmy starsi, nasz chronotyp ulega zmianie na bardziej poranny. Osoby "wieczorne" po 65 roku życia są w zasadzie niespotykane.

Według Ciarkowskiej osobom wieczornym znacznie trudniej znaleźć pracę, ponieważ większość stanowisk wymaga wczesnego wstawania, a także regularności i uporządkowania, co jest cechą osób o chronotypie porannym. Polacy są narodem raczej porannym - "Statystyczny Polak o 22 już śpi."- zauważa Ciarkowska. Jest to podyktowane wczesnym wstawaniem do pracy.

Mimo wszystko odsetek osób o chronotypie wieczornym w społeczeństwie stale rośnie. Zdaniem Ciarkowskiej może to wynikać z zapotrzebowania pracodwaców na na pracę zmianową lub nocną.

Jaki jest Twój chronotyp? Jesteś rannym ptaszkiem, czy nocnym markiem? Podziel się z nami swoją opinią.